Şəhərlər sadəcə fiziki məkandan əlavə, həəmdə insanlığın kollektiv yaddaşı, ictimai münasibətlərin, iqtisadi güclərin və mədəni kimliyin təzahürüdür. Şəhərlər, minillər boyu sosial, mədəni və texnoloji təsirlərlə daim yenilənərək formalaşıb. Təbiətin qoynunda, çay kənarlarında başlayan məskunlaşma…
Modern həyatın ritmi sürət, səs və tələskənlik üzərində qurulub. Şəhərlər isə bu ritmin rezonansı ilə genişlənir, böyüyür, sərtləşir. Beton, asfalt, şüşə… İnsan özünü qorumaq istədikcə, təbiəti özündən uzaqlaşdırdı. Sanki daha az torpaq görmək, daha çox inkişaf deməkdir. Lakin inkişafın nə olduğunu…
İnsan, var olduğu gündən bəri bir damın altına sığınma ehtiyacı ilə yaşayıb. Amma bu ehtiyac fiziki qorunmaqdan əlavə; həmdə məna, dəyər, sabitlik axtarışıdır. Çünki ev, sadəcə kərpicdən, betondan ya da taxtadan ibarət bir quruluş deyil o, həmdə insanın özünü həyata köklədiyi məkandır. Bu baxımdan…
Ənənəvi tərifə görə memar, binaları dizayn edən mütəxəssisdir. Amma gəlin bir az fərqli baxış bucağından baxaq… Fikrimcə, memar hərəkəti dizayn edən şəxsdir. Memar sadəcə divarları, pəncərələri, damı yerləşdirmir, həyatın necə axacağına, insanın harada dayanıb haradan davam edəcəyinə qərar verir…
Bina, bir xalqın ağrısını, tarixini və xatirələrini öz divarlarında daşıya bilir. Tarix boyu bir çox abidələr inşa edilib və məhv olub, lakin elələri var ki, dağıntı içində belə danışmağa davam edir. Bu yazıda sizi belə bir binanın “Genbaku Dome”un hekayəsinə aparacağam. Çünki bu bina adi tikili…
Biz çox vaxt yaşayış yerimizi seçərkən praktik meyarlara əsaslanırıq, bina neçə mərtəbədən ibarətdir, lift varmı, yetəri qədər gün işığı düşürmü, yaxınlıqda market varmı… Amma bir detal var ki, onu nadir hallarda dəyərləndiririk: mənzərə. Gözümüzün hər gün gördüyü dünya, ruhumuzun içində qurduğu…
Heç düşünmüsünüzmü, insanlar niyə müəyyən yerlərdə məskunlaşıb? Tarixə baxanda görürük ki, insan ilk növbədə suyun ardınca gedib. Çünki su təkcə həyat mənbəyi deyil, həm də yönverici bir qüvvədir. Harada ki su var idi, oradanda həyat başladı. Ən qədim dövrlərdə insanlar təbiətin verdiklərinə…
